درسنامه ۶: ساخت فایل و نمایش محتوا با touch و cat

ساخت فایل خالی با touch

دستور touch رایج‌ترین راه برای ایجاد فایل خالی است. اگر فایل از قبل وجود داشته باشد، زمان ویرایش آن به‌روزرسانی می‌شود و محتوای داخل آن بدون تغییر باقی می‌ماند.

$ touch notes.txt

برای ساخت چند فایل به صورت همزمان کافی است نام فایل‌ها را پشت سر هم بنویسید:

$ touch todo.txt ideas.md draft.sh

یکی از کاربردهای دیگر touch، ایجاد فایل‌های نمونه برای تمرین است؛ مثلا اگر قصد دارید اسکریپت‌های پوسته بنویسید، می‌توانید ساختار پوشه و فایل مورد نیاز را از ابتدا ایجاد کنید.

نمایش سریع محتوا با cat

دستور cat مخفف concatenate است. ساده‌ترین کاربرد آن چاپ محتوای فایل روی خروجی استاندارد است تا بدون باز کردن ویرایشگر، بتوانید متن فایل را ببینید.

$ cat todo.txt

اگر فایل طولانی باشد، بهتر است آن را به دستورات دیگری مثل less یا head پایپ کنید تا کنترل بیشتری روی پیمایش داشته باشید؛ با این حال برای فایل‌های کوتاه یا یادداشت‌های روزمره، cat بسیار سریع و راحت است.

ایجاد فایل متنی با cat و تغییر مسیر

به کمک cat و عملگر تغییر مسیر (>)، می‌توانید فایلی بسازید و همان لحظه متن مورد نظر را داخل آن بنویسید. بعد از اتمام تایپ، با فشردن Ctrl + D (در سیستم‌های مبتنی بر Linux) ورودی به پایان می‌رسد و فایل ذخیره می‌شود.

$ cat > ideas.txt
اولین ایده
دومین ایده

برای جلوگیری از بازنویسی کل فایل، از عملگر >> استفاده کنید تا متن جدید به انتهای فایل اضافه شود:

$ cat >> ideas.txt
ایدهٔ سوم

ترکیب touch و cat

در بسیاری از سناریوها، ابتدا فایل را با touch می‌سازیم و سپس با cat، nano یا هر ویرایشگر دیگری محتوا را وارد می‌کنیم. این ترکیب در اسکریپت کردن نیز کاربرد دارد؛ مثلا ایجاد یک فایل پیکربندی خالی و پر کردن آن در مراحل بعدی.

$ touch config.ini
$ cat config.ini
# خروجی: فایل خالی است و چیزی دیده نمی‌شود.

اگر اشتباهی فایل ایجاد شد، می‌توانید با rm آن را حذف کنید یا از همان ابتدا نام صحیح و مسیر دقیق را تعیین کنید تا نیاز به جابه‌جایی دوباره نباشد.